Zimowy spacer…

Opublikowano: 10 stycznia 2020

 Zimowy spacer po lesie nagórzyckim. Przy jednej z dróg taki oto obrazek. Zniszczone mrowisko. Pierwsza myśl – czy człowiek musi niszczyć wszystko na swojej drodze? Po chwili zastanowienia dochodzę do wniosku, że człowiek nie byłby tak precyzyjny.

W naszych, okolicznych lasach najczęściej spotkamy dwa gatunki mrówek: mrówkę rudnicę i mrówkę ćmawą. Ich mrowiska (gniazda) zazwyczaj powstają wokół starego pnia lub korzenia. Składają się z licznych komór (komnat) i korytarzy, zabezpieczonych warstwą złożoną z igieł, liści, źdźbeł i ziaren piasku. Warstwa ta chroni wnętrze gniazda przed zamakaniem. Poniżej znajduje się warstwa drobnych gałązek. Dolną część gniazda – sięgającą nawet do 2 metrów pod powierzchnię gruntu – stanowią korytarze i komory wydrążone w ziemi, będące miejscem przebywania mrówek zimą. Taka budowa mrowiska umożliwia zachowanie właściwej temperatury i wilgotności niezbędnych do rozwoju larw i poczwarek. Miejscem przechowywania mrówczego potomstwa i pokarmu są komory położone na różnej wysokości w mrowisku.
Jakie wnioski płyną z obserwacji mrowiska z nagórzyckiego las? Otóż, ktoś sprawdzał dokładnie i precyzyjnie komory gniazda. Tym kimś był najprawdopodobniej dzięcioł zielony, który z racji delikatniejszego dzioba, niż u innych dzięciołów, szukał dla siebie pokarmu łatwiej dostępnego. Dzięcioł zielony ma bardzo długi, lepki język (poza dziób wysuwa 10 centymetrowy fragment), a jego głównym pokarmem są właśnie mrówki. Zimą jest w stanie kopać w mrowisku metrowe korytarze, aby dostać się do głęboko położonych komór w których mrówki hibernują. Dodając na marginesie, dzięcioła zielonego możemy obserwować także w Tomaszowie. Niedawno przeszukiwał trawnik przed muzeum. Być może dziuplę wykuł w miękkim drewnie nadrzecznej topoli, albo wierzby.

Tekst, fotografia mrowiska: Magdalena Sepkowska
Fotografia dzięcioła zielonego: Wikimedia Commons
Źródło: A. Kruszewicz, Ptaki Polski, Warszawa 2008; L. Krzysztofiak, A. Krzysztofiak, Mrówki środowisk leśnych Polski – przewodnik terenowy, Suwałki 2006; W. Gil, Tajemniczy las, Warszawa 2010; Strona internetowa: Świat Makro.com (dostęp – 30.12.2019)

800px-dzieciol_zielony.jpg

20190303_075802.jpg

Zobacz również

Historia zabudowy najstarszych ulic Tomaszowa Mazowieckiego. Ulice – domy – mieszkańcy – część 13
Prezentujemy trzynastą część opracowania Pana Mariana Fronczkowskiego „Historia zabudowy najstarszych ulic Tomaszowa Mazowieckiego. Ulice – domy – mieszkańcy”, przedstawiający zabudowę...
Więcej
Wystawa „Wielkie ssaki epoki lodowcowej”
Polska Akademia Nauk Muzeum Ziemi w Warszawie i Muzeum w Tomaszowie Mazowieckim zapraszają na ekspozycję poświęconą wielkim ssakom epoki lodowcowej. Zaprezentowane zostaną kości...
Więcej

Partnerzy

Towarzystwo Przyjaciół Muzeum Koło Filatelistyczne Kalejdoskop Kulturalny Reymont Moniuszko Park Rodego Uniwersytet Jana Kochanowskiego w Kielcach Filia w Piotrkowie Trybunalskim Tu honorujemy Kartę Dużej Rodziny

Kontakt

Muzeum w Tomaszowie Maz. im. Antoniego hr. Ostrowskiego

ul. POW 11/15
97-200 Tomaszów Mazowiecki

Godziny otwarcia

Pon. nieczynne dla zwiedzających
Wt. 10:00 – 15:45
Śr. 10:00 – 15:45
Czw. 10:00 – 15:45
Pt. 10:00 – 15:45
(od 1 kwietnia do 31 października w godz. 10:00 – 17:45)
Sob. 10:00 – 15:45
Niedz. 10:00 – 15:45

Biuro czynne od poniedziałku do piątku w godzinach: 8:00 – 16:00

Bilety

Bilet wstępu do Muzeum – normalny 10,00 zł/os.
Bilet wstępu do Muzeum – ulgowy 5,00 zł/os.
Bilet za warsztaty muzealne 8,00 zł/os.
Bilet za lekcje muzealne 4,00 zł/os.
Bilet z Kartą Dużej Rodziny 3,00 zł/os.
Dzieci do lat 7 (zwiedzanie indywidualne) wstęp bezpłatny
We wtorek wstęp bezpłatny
Oprowadzanie z przewodnikiem 30,00 zł
Karta Tomaszowianina 5,00 zł/os.
Karta Tomaszowianina Rodzina 3+ – rodzice (opiekunowie) 5,00 zł/os., dzieci wstęp bezpłatny
Karta Młodego Tomaszowianina wstęp bezpłatny
Karta Tomaszowianina Seniora wstęp bezpłatny