Czym jest niniejsza książka ? Na to pytanie odpowiem słowami autora :
„ (…) Nieco nieskromnie i zapewne naiwnie przypisuję jej różne, w pewnym sensie sprzeczne funkcje. Chciałbym, by była podsumowaniem dotychczasowych badań, a jednocześnie – by otwierała nowe perspektywy ich kontynuacji. By stanowiła syntezę omawianej problematyki, ale i zawierała rozwiązania licznych problemów szczegółowych. By inspirowała specjalistów, ale też by była lekturą dla szerokiego kręgu odbiorców zainteresowanych polską sztuką i obyczajem(…)”
Jan K. Ostrowski
Tak o wydawnictwie pisze Paweł Jaskanis – Dyrektor Muzeum Pałacu Króla Jana III w Wilanowie :
„ Profesor Jan K. Ostrowski w obszernej monografii wprowadza Czytelnika w świat portretu w dawnej Polsce. Dowiadujemy się o powodach artystycznego obrazowania postaci – od pragnienia ich upamiętniania do złożonych funkcji reprezentacji i propagandy. Portrety ukazują przede wszystkim przedstawicieli szlachty, odzwierciedlając ich aspiracje i pozycję społeczną. Mimo że dzisiaj w większości są pozbawione oryginalnego kontekstu powstania, to wciąż są na tyle perswazyjne, by ich galeriom nadać cechy narodowego imaginarium.
Autor uczy nas uważności w patrzeniu na dawne dzieła. Pokazuje, jak czytać i interpretować portrety w odniesieniu do czasów, w których powstały. Wskazuje na detale decydujące o przesłaniu dzieła. Przypomina o złożonym problemie relacji pomiędzy artystą, fundatorem, portretowanym a widzem. Wskazuje na wizerunki wyrażające parenetyczną intencję w eksponowaniu społecznych ról osób portretowanych, o czym warto pamiętać zwłaszcza w kontekście złożonej hierarchii staropolskich urzędów.
Lista zalet monografii jest długa – powstała praca wybitna i unikatowa w piśmiennictwie o rodzimej sztuce(…)”
Opracowała J. Goździk
