Numizmatyka

Działy › Numizmatyka

Opiekun działu: dr Gabriela Ziółkowska

Dział numizmatyki powstał równolegle z działem historii. Aktualnie na koniec 2013  r. w dziale zgromadzonych jest 1.166 eksponatów. Do ciekawych obiektów należy pięć skarbów zawierających polskie i zagraniczne monety z XVII i XVIII wieku. Skarby pochodzą z następujących miejscowości:

  • Wiaderno, skarb odkryty w 1977 r. zawiera 152 monety;
  • Olszowiec, skarb pozyskany w 1949 r. liczy 162 monety;
  • Rawa Mazowiecka, skarb liczy 34 monety, odkryty został w nieznanych okolicznościach i czasie;
  • Brzustówka (dzielnica Tomaszowa Maz.), skarb zawiera 29 monet, odkryty w 1962 r. ;
  • skarb z miejscowości nieznanej liczy 11 monet.

Cennymi eksponatami są również monety rzymskie pochodzące z okresu Cesarstwa Rzymskiego (I – IV w. n. e.).  Jedna z tych monet pochodząca z II w. n. e. wykonana jest ze złota, pozostałe wykonane są ze srebra.

W dziale numizmatyki na wyszczególnienie zasługuje ponadto zbiór XIX i XX – wiecznych banknotów polskich, rosyjskich i niemieckich.

Ciekawa jest także kolekcja wojskowych odznaczeń polskich, brytyjskich i radzieckich pochodzących przede wszystkim z okresu II wojny światowej. W zdecydowanej większości są to odznaczenia tomaszowskich weteranów walczących w latach 1939 – 45 w różnych formacjach Wojska Polskiego.

Unikalnymi eksponatami są tzw. pieniądze zastępcze (asygnaty) emitowane w Tomaszowie w latach I wojny światowej.

W zbiorach działu znajduje się także zbiór papierów wartościowych. Wśród nich na uwagę zasługują przede wszystkim akcje emitowane przez największe i najważniejsze fabryki tomaszowskie (Piesch, Muller, Tomaszowska Fabryka Sztucznego Jedwabiu). Część tych akcji prezentowana jest na stałej wystawie historycznej w części dotyczącej dziejów tomaszowskiego przemysłu włókienniczego.

pieniadze 003.jpg
pieniadze 004.jpg
pieniadze 005.jpg

Pieniądze zastępcze emitowane w Tomaszowie Maz. w 1914 r. przez utworzony Komitet Obywatelski, który w pierwszych miesiącach I wojny światowej przejął władzę w mieście po ewakuowanych rosyjskich władzach administracyjnych.

polskie odznaczenia 007.jpg

Polskie odznaczenia tomaszowskiego weterana kapitana Wacława Dudka służącego podczas II wojny światowej w 1. Dywizji Pancernej Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie.
Od lewej: Krzyż Srebrny Virtuti Militari, Krzyż Walecznych, Złoty Krzyż Zasługi, Medal Wojska.

bryt odznaczenia 008.jpg

Brytyjskie odznaczenia kapitana Wacława Dudka.
Od lewej: 1939 – 1945 Star, France – Germany Star, Military Medal, Defence Medal.